PETALING JAYA – Perjanjian perdagangan timbal balik antara Malaysia dan Amerika Syarikat (AS) yang dimeterai tahun lalu kini disahkan terbatal selepas Mahkamah Agung AS membatalkan asas undang-undang tarif menyeluruh yang dilaksanakan pentadbiran Donald Trump.
Menteri Pelaburan, Perdagangan dan Industri, Datuk Seri Johari Ghani berkata, perjanjian itu bukan sekadar ditangguhkan, sebaliknya sudah menjadi “null and void” susulan keputusan mahkamah tertinggi AS tersebut.
Menurut beliau, keputusan itu menegaskan bahawa tarif tidak boleh dikenakan secara pukal tanpa justifikasi jelas, termasuk alasan khusus melibatkan industri yang didakwa terkesan.
Sebelum ini, Malaysia dan AS menandatangani ART pada Oktober tahun lalu ketika lawatan Trump ke Kuala Lumpur sempena Sidang Kemuncak ASEAN.
Di bawah susunan itu, tarif 19 peratus ke atas barangan Malaysia dikekalkan, namun beberapa produk menikmati kadar sifar menerusi senarai dagangan rakan selaras.
Bagaimanapun, landskap perdagangan berubah selepas Mahkamah Agung AS pada 20 Februari 2026 memutuskan bahawa tarif yang dikenakan Trump di bawah kuasa darurat IEEPA adalah tidak sah kerana kuasa mengenakan tarif terletak pada Kongres, bukannya Presiden secara unilateral.
Keputusan itu sekali gus menggugurkan asas kepada beberapa langkah tarif besar yang diumumkan sebelum ini.
Dalam perkembangan terbaharu, Washington kini beralih menggunakan Seksyen 122 Akta Perdagangan 1974, yang membenarkan tarif sementara 10 peratus dikenakan untuk tempoh terhad, sementara siasatan baharu dijalankan di bawah Seksyen 301.
Pentadbiran Trump juga dilaporkan sedang mempertimbang tarif global 15 peratus bagi menggantikan tarif lama yang dibatalkan mahkamah.
Pada masa sama, Malaysia turut termasuk dalam kumpulan negara yang kini disiasat AS di bawah Seksyen 301 berhubung dakwaan lebihan kapasiti pembuatan, selain siasatan berasingan melibatkan isu buruh paksa.
USTR mengesahkan siasatan struktur kapasiti itu melibatkan 16 ekonomi termasuk Malaysia, manakala siasatan berkaitan buruh paksa diperluas kepada 60 ekonomi.
Johari sebelum ini berkata Malaysia akan memberi penjelasan kepada AS berhubung dakwaan lebihan kapasiti dan isu buruh paksa, sambil menegaskan negara ini mempunyai undang-undang buruh yang jelas serta perlindungan minimum terhadap pekerja.
Perkembangan ini dilihat meletakkan semula hubungan dagang Malaysia-AS dalam fasa tidak menentu, apabila perjanjian yang ditandatangani dengan penuh publisiti kini terkubur sebelum sempat diratifikasi sepenuhnya.
Dalam bahasa mudah, perjanjian sudah ditandatangani, tetapi ‘nyawanya’ hilang sebaik mahkamah AS menolak asas tarif yang menjadi tunjang utama ART itu.
Kesimpulannya, Malaysia kini bukan sahaja kehilangan kepastian daripada ART, malah berdepan risiko tindakan perdagangan baharu dari Washington di bawah kerangka undang-undang lain.
Apa yang pasti, episod ini menunjukkan betapa dasar perdagangan AS boleh berubah mendadak mengikut keputusan mahkamah, siasatan domestik dan percaturan politik semasa.
